Weersverwachting » Winterverwachting

Definitieve winterverwachting Ronsweer: een normale winter.

 

De huidige novembermaand verloopt anders dan andere jaren en er zijn voor de winterliefhebbers zijn er interessante ontwikkelingen op de lange termijn aanwezig. Onderaan deze winterverwachting meer hierover. Een grote adder onder het gras is echter de zeer krachtige Stratosferische poolwervel van dit moment maar omdat deze SPV geen koppeling heeft met de troposferische poolwervel (TPV)zit de luchtdrukverdeling voor november "op slot".

 

Kracht en positie straalstroom/luchtdrukgebieden bepalen ons winterweer.

 

Zoals bekend heeft Nederland een gematigd zeeklimaat. Het Nederlandse klimaat wordt voor een groot gedeelte beïnvloed door de Noordzee. Verder is een zuidwestenwind de overheersende windrichting die bij dit klimaat horen. Een klassieke luchtdrukverdeling geeft dan een lagedrukgebied bij IJsland en een hogedukgebied boven de Azoren. Daartussen staat de welbekende west- of zuidwestenwind. Bij deze luchtdrukverdeling hoort een positieve NAO-index. Hoe positiever hoe krachtiger de westcirculatie. Willen we winterweer dan zal dit patroon omgekeerd moeten worden. Dus hogeduk bij IJsland Groenland en/of Scandinavië en lagedruk bij de Azoren (negatieve NAO-AO index). Dit geeft vaak noord-noordoostenwind en koud winterweer.

 

De kunst van de winterverwachting is om te bepalen hoe de luchtdrukverdeling er de komende maanden gaat uitzien. Er zijn een aantal (minimaal 7) factoren die invloed hebben op de positie, kracht en ligging van de drukgebieden.

 

Factor 1 QBO.

De QBO (Quasi Biennial Oscillation) is een luchtstroming boven de evenaar in de stratosfeer (luchtlaag tussen de 15 en de 50km hoog, cyclus duurt ongeveer twee jaar). De ene helft van de cyclus gaat de wind boven de evenaar van west naar oost (een positieve QBO), de andere helft is het omgekeerd. De QBO is oostelijk op 25 hPa en zal komende winter ook in de stratosfeer oostelijk worden. Een laag zonneminimum (zie factor 4)  in combinatie met een oostelijke QBO verhoogt de kans van zogenaamde SSW's (Sudden Stratosferic Warming). Deze plotselinge opwarmingen van de stratosfeer rond de Noordpool resulteren vaak in een verplaatsing/ of splitsing van de poolwervel. Op 10 hPa ontstaat dan een hogedrukgebied die zich in een periode van 15 tot 40 dagen dagen naar beneden in de troposfeer doorwerkt (daar waar ons weer zich afspeelt). Afhankelijk van de positie van dit hogedrukgebied kan dit serieus winterweer tot gevolg hebben (zeker geen garantie).

 

Afbeelding hieronder. Actuele QBO. In de hogere lagen van de atmosfeer rond de evenaar is de wind al oostelijk die zet zich komende winter verder voort naar de onderste lagen van de atmosfeer.

QBO-2.jpg

 

Factor 2 Snow Advance Index (SAI)

Verder zien we op dit moment een goede ontwikkeling van de zogenaamde Snow Advance index (SAI, zie afbeelding helemaal onderaan deze pagina). Deze gaat over de snelheid van de ontwikkeling, toename, van het sneeuwoppervlak in Eurazië ten zuiden van de 60e noorderbreedte graad. Dit jaar hebben we met name boven Siberië en Canada een betere SAI opbouw gehad dan de laatste jaren. Volgens de theorie van Judah Cohen kan dit een negatieve AO (Arctic Oscillation/poolwervel, uitleg op pagina AO- NAO index) voor komende winter tot gevolg hebben. Zelf hecht ik veel meer waarde toe aan de QBO-index dan aan de SAI omdat de laatste jaren de SAI ook vrij vaak goed ontwikkelt was maar dit geen winterweer voor Nederland opleverde. Cohen legt in dit artikel uit waardoor zijn theorie niet helemaal uitkwam. Blijkbaar is de noordwest Siberische sneeuwbedekking toename van meer belang.

 

Afbeelding hieronder: actuele sneeuwbedekking Noordelijk halfrond.

 

Factor 3 Zeewater oppervlakte temperaturen/El Niño/Southern Oscillation

In het noordoosten van de Stille Oceaan (net onder Alaska) zien we een bel met warm zeewater. Deze bel was een aantal weken geleden nog warmer maar kan indien deze zo warm blijft een mogelijke injectie van onze straalstroom teweeg brengen. Gevolg een krachtige westcirculatie en een zachtere winter. De huidige temperaturen op de Atlantische Oceaan zijn vrij vast en hebben vermoedelijk geen invloed op ons winterweer. Er wordt een modoki El Niño verwacht die ook geen invloed heeft op ons winterweer.

 

Afbeelding hieronder. Zwart de continenten. Kleuren zeewatertemperaturen.

https://www.ospo.noaa.gov/data/sst/anomaly/2019/anomnight.11.4.2019.gif

 

Factor 4 Solar Flux/ zonneactiviteit

Er bestaat een vermoeden dat een lage sunspot activiteit leidt tot koudere winters. De laatste jaren zitten we in een sterk dal qua zonnespot activiteit. Dit heeft nog niet geleid tot een koude winter. Een lage solar flux in combinatie met een oostelijke QBO maakt de kans op een koude winter groter.

 

wolfjmms.png

 

Factor 5 Madden Julian Oscillation (MJO) (uitleg klik hier)

 

Op dit moment bevindt de MJO zich in fase 5. De komende weken gaat deze vrij snel door naar 6-7-8 en vermoedelijk weer 1. Deze fases geven een iets verhoogde kans op noordelijke blokkades (hogedruk Groenland) en mogelijk kouder winterweer.

 

ECMF_phase_51m_small_11042019.gif

 

Factor 6 Singulariteiten en eerdere luchtdrukverdelingen

Om de winterverwachting te bepalen wordt er vaak ook gekeken naar hoe het weer in het verleden was in de voorafgaande maanden aan de winter. Als we kijken naar de oktober luchtdrukverdeling van 1838 tot 2003 dan zien in de decembermaand we hogedruk ten westen van de Britse eilanden en lagedruk boven Scandinavië (normale wintermaand met zachte en koude perioden). Januari meer hogedruk boven Scandinavie dus dit zou een koude maand moeten opleveren en februari meer zonaal en wisselvallig met zacht winterweer.  Bron: Gavs Wheather Vids.

 

Factor 7 Wat doet de stratosfeer?

De 7de en waarschijnlijk de belangrijkste factor is de Stratosfeer. De interactie tussen de diverse lagen van de atmosfeer is de laatste jaren een boeiend onderwerp voor veel meteorologen en wetenschappers. Meer en meer wordt bekend over de gevolgen van plotselinge opwarmingen van onderuit de atmosfeer naar boven en de gevolgen van luchtdrukverdelingen in de troposfeer met doorwerking naar de stratosfeer. Interessant genoeg verwacht het gerenommeerde CFSv2 een sterke daling van de zonale winden (gevolg negatieve AO) midden november. Als we wereldwijd kijken naar de huidige luchtdrukverdeling dan is het aannemelijk (zeker geen garantie!!) dat de huidige sterke stratosferische polar vortex (SPV) in december wordt verzwakt. De troposferische polar vortex (TPV) is op dit moment al erg zwak wat resulteert in een vrij zuidelijke straalstroom met lagedrukgebieden die onder Nederland langs koersen en hogedruk boven Groenland en/of Scandinavië. Als ook de SPV wordt verzwakt (nu nog niet het geval!!) is de kans op noordelijke blokkades de komende maanden groot en dit zou dus een kouder dan normale winter moeten opleveren.

 

Afbeelding hieronder. Verwachting CFSv2 zonale wind in stratosfeer op 10hPa zie sterk dalende groene lijn.

u10serie.png

Afbeelding hieronder: op dit moment een zeer sterke stratosferische poolwervel (SPV). Gaat deze doorwerken "naar beneden" dan volgt een straffe westcirculatie en in ieder geval een zachte december.

ecmwf10f240-6.gif

 

Conclusie Ronsweer voor komende winter.

Concluderend zijn er voor de komende winter op basis van bovengenoemde 7 factoren aanwijzingen op koud winterweer echter 4 van de 6 grootste weercomputers verwachten juist een zachte winter met een positieve NAO. De Duitse weerdienst en het Amerikaanse International Research Institute verwachten een normale winter met ook regelmatig hogedruk boven Scandinavië.

 

Vorig jaar stonden ook een aantal factoren op groen voor een koude winter en "wonnen" de zachte seizoensverwachtingen het uiteindelijk. Al gingen deze voor februari met hun koude verwachting totaal de mist in. HET grote verschil met vorige winter is de huidige luchtdrukverdeling in november,  de mogelijke vroege SSW die door het CFSv2 wordt verwacht en de oostelijke QBO (was vorig jaar westelijk). Ronsweer verwacht daarom een normale winter met zowel zachte als koude perioden en normale neerslaghoeveelheden. Half november komen de grote weercomputers met hun nieuwe winterverwachting. Laat deze opnieuw een +NAO zien dan is de kans op een zachte winter groter. Komt er echter eind november toch een koppeling (zie afbeelding hieronder) tussen beide poolwervels SPV en TPV dan volgt in ieder geval een vrij zachte december. Verder moet nog worden gezegd dat de NAO al heel erg lang negatief tot neutraal is en dat de weercomputers deze herfst een positieve NAO verwachtten. Alles overziend is de seizoensverwachting voor komende winter uitermate onzeker.

 

Ronsweer 08-11-2019.

 

Geen koppeling tussen de beide poolwervels in de diverse lagen van de atmosfeer (rood westenwind op 1 tot 10hPa, groen, blauw betekend oostenwind lager in de atmosfeer (ons weer op leefniveau).

EI_-c9TWwAAzQsB-1.jpg

 

NAO-index 16 juli tot heden, vrijwel altijd negatief

http://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/precip/CWlink/pna/nao.sprd2.gif

 

Verwachting weercomputers komende winter per 1 oktober (update van 1 november volgt rond 15 november)

 

Luchtdrukverdeling verwachting komende 3 maanden van het CS3 multi-systeem (een gemiddelde van de 5 grootste weercomputers van Europa). Blauw lagedruk, geel hogedruk.

 

Temperatuurverwachting komenden 3 maanden van het CS3 multi-systeem

 

Neerslag komende 3 maanden CS3 multi-systeem. Normale regen/sneeuw hoeveelheden.

 

International Research Institute: normale temperaturen voor Nederland, iets te zacht in Scandinavië en RuslandNDJ20_Eur_tmp.gif

 

 

 

Climate forecast Center (CFSv2)/ NWS/NCEP/CPC. Temperatuurafwijking t.o.v. normaal.

 

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euT2mMonInd1.gif

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euT2mMonInd2.gif

 

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euT2mMonInd3.gif

Neerslagafwijking t.o.v. normaal, groen is natter dan normaal, oranje, bruin, rood is droger dan normaal.

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euPrecMonInd1.gif

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euPrecMonInd2.gif

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euPrecMonInd3.gif