Alles over het weer op 1 pagina! Neem eens een kijkje op het weerforum.

Weersverwachting » Winterverwachting

Voorlopige winterverwachting 2021/2022.

 

Al enige tijd kijken alle winterliefhebbers met veel interesse naar de seizoensverwachtingen voor de maanden december en januari. Wat is er aan de hand?

 

Op zich zijn de verwachtingen voor deze maanden nog niet echt koud te noemen, eerder normaal. Het verschil met de voorgaande jaren zit hem in de kracht van de poolwervel. Voor de nieuwe lezers even een korte uitleg. De poolwervel ontstaat in de stratosfeer in de maanden oktober t/m grofweg maart van elk jaar op ongeveer 60 graden noorderbreedte. Het is een band met hoge windsnelheden. Zie afbeelding hieronder. Meestal is de poolwervel in de winter bij ons krachtig en zorgt voor een sterke straalstroom (op ca 12km hoogte) van west naar oost over de Atlantische oceaan. Lagedrukgebieden liften op deze straalstroom mee en zorgen bij ons voor zacht en wisselvallig herfstweer. Als echter de poolwervel zwak is gaat de straalstroom meanderen (slingeren) en kunnen kou-uitbraken vanaf de Noordpool ons met een noord- of noordoostenwind bereiken.

afbeeldingpoolwervel.jpg

In de maanden oktober t/m maart is de poolwervel actief, in de maanden december t/m januari is hij het krachtigst. Het komt maar zelden voor dat er in november, december een zwakke poolwervel is echter voor de komende maanden wordt een vrij zwakke poolwervel verwacht. Dit verhoogd dus de kans op koude periodes in onze omgeving. Er zijn echter veel mitsen en maren. Zo moet er een goede koppeling zijn tussen de stratosfeer en de troposfeer (daar waar ons weer zich afspeelt). Verder moeten opwarmingen van onderaf een zogenaamde Sudden Stratosferic warming (SSW) voldoende kracht hebben om de draaitol/poolwervel van plaats te laten veranderen, te laten slingeren en/of nog beter te laten splitsen. In dit laatste geval draait de wind op 10hPa zelfs naar oost en dat gebeurd zelden. Hieronder zien we de verwachtingen van gisteren 14 oktober van de het Europese weercentrum Ecmwf voor 29 november van de situatie op 10hPa hoogte voor zowel de opwarming als de zonale wind.

 

Afbeelding 1 plotselinge opwarming eind november.

opwarmingeindnovember.png

Afbeelding 2 kracht zonale wind (van west naar oost) op 10 hP t/m eind november.

zonalwindafb3.png

Dit scenario wordt al enige tijd door het ECMWF verwacht. We zien een plotselinge opwarming van de stratosfeer (SSW) vanaf Siberië zo rond eind november. Een normale doorwerking naar de troposfeer duurt ca. 2 tot 3 weken. Dit zou dan voor december al winterweer op KUNNEN leveren maar dan moeten de hogedrukgebieden natuurlijk wel op de juiste plaats terecht komen.

 

Andere teleconnecties/ drivers voor komende winter.

 

Opnieuw een moderate La Nina

laNina.png

La Nina is een koude zeestroom langs de evenaar tussen Zuid-Amerika in het oosten en Indonesië in het westen. Voor het komende winterseizoen wordt net als vorig jaar weer een gemiddeld krachtige (moderate) La Nina verwacht. Kijken we naar het verleden geeft een moderate west based La Nina in combinatie met een oostelijke QBO vaker koudere dan zachtere winters.

 

Quasi Biennial Oscillation (QBO) en de Madden Juilan Oscillation (MJO).

 

QBO

afbeedlingQBO.png

MJO

mjo.png

Afbeelding hierboven. Het Ecmwf verwacht dat de MJO naar fase 5 gaat begin/half november

 

QBO is een straalstroom in de stratosfeer boven de evenaar die in iets meer dan 2 jaar tijd een tijdje uit het oosten en een tijdje uit het westen waait. Voor de komende winter staat de oostelijke fase van deze straalstroom op het programma. Een oostelijke QBO in combinatie met een MJO fase 6 t/m 8 verhoogd de kans op hogedruk in de omgeving van Groenland en Scandinavië aanzienlijk. De komende 20 dagen gaat de MJO (Madden-Julian Oscillation) van fase 3 naar 5, of deze hierna doorstoomt naar de fases 6, 7 en 8 is nu nog niet te bepalen. De MJO is een wederkerende weerconfiguratie nabij de Evenaar die 'temperatuur-neerslag-patronen' naar het oosten voortbeweegt over de hele aarde. Het patroon wordt ingedeeld in 8 fases, die volgens onderzoek allemaal een verschillende invloed hebben op luchtdruk samenstellingen over de hele wereld. Meer uitleg op https://www.climate.gov/news-features/blogs/enso/what-mjo-and-why-do-we-care

 

Zonnespot op een minimum.

In het verleden kwamen strenge winters vaker voor tijdens een lage zonnevlekken periode. Ook komende winter bevinden we ons nog in die fase. Zie afbeelding hieronder.

sunspot.png

Orkaanseizoen was krachtig.

Het afgelopen orkaan seizoen was krachtig, al zijn er zwaardere seizoenen geweest. Meteorologen vermoeden een verband tussen een krachtig orkaanseizoen en plotselinge opwarmingen van de stratosfeer vermoedelijk door de sterke opgaande en neergaande luchtstromen die met orkanen vergezeld gaan. Nog geen bewezen theorie.

 

Wat verwachten de weercompters?

Veel drivers/teleconnecties staan net als vorige winter weer dus op groen v.w.b. een koude winter. We hebben toen in februari gezien dat zeer strenge vorst weer mogelijk was. December 2020 verliep iets te zacht, januari normaal en februari ondanks de vorstperiode ook normaal tot iets te zacht. Voor de komende winter zien we inderdaad hogedrukblokkade boven de Atlantische oceaan ten westen van Groenland (zie afbeelding 1 hieronder). Voor een echte noordelijke blokkade is dit naar mijn mening te westelijk. Hogedruk moet dan meer boven Groenland en de Noorse zee aanwezig zijn. Er wordt weinig invloed verwacht van het Azoren hogedrukgebied en dat is op zich goed nieuws. De NAO/AO index zal vaker negatief zijn dan positief. De NAO/AO index laat de verwachte luchtdrukverdeling zien tussen de Azoren en Groenland en IJsland. Lagedruk bij de Azoren en hogedruk bij Groenland geeft een negatieve index, omgekeerde luchtdrukverdeling een positieve. Zie https://www.ronsweer.nl/ao-en-nao-index

 

Echter de temperatuurverwachting van het Ecmwf (afbeelding 2 hieronder) voor komende winter is niet bijzonder. Normale temperaturen bij ons (Europese hogedruk?) en grote delen van Europa en Midden- en Zuid Rusland. Toch rijmt dit niet met de luchtdrukkaart en dan met name de Noordelijke blokkade. Ik denk dat het Ecmwf mede door de klimaatverandering een te zachte bias (uitgangspunt) heeft en daardoor wordt beïnvloed.

 

Conclusie Ronsweer.

Bepalend voor de komende winter zal opnieuw de stratosfeer zijn. Komt de opwarming er eind november? Hoe gaat deze uitwerken? Het zijn allemaal zaken die we nu niet kunnen voorzien/ berekenen. Toch ziet het er voor de winter liefhebbers goed uit. Zeker als je kijkt naar de teleconnecties La Nina, Oostelijke QBO, en een lage zonnespot activiteit. Een of twee vorstperiodes moet zeker mogelijk zijn. De voorlopige winterverwachting wordt begin november geüpdatet naar de definitieve winterverwachting.

 

Ronsweer, 15 oktober 2021.

 

Hieronder de verwachtingen van het Ecmwf, gemiddelde voor de maanden november, december en januari.

 

Afbeelding 1. Luchtdruk verwachting. Hogedruk bevindt zich op het Midden van de Atlantische oceaan en ten westen van Groenland, maar deels ook boven Europa. Komt dit uit dan vaak polaire depressies die de Noordzee afzakken (met regen, sneeuw), of lange droge perioden met weinig wind en stralingsvorst door hogedruk op het continent maar geen echte vorstperioden. Let op dit een een gemiddelde berekening en kan dus per periode sterk afwijken.

luchtdrukEcmwfndj.png

 

Afbeelding 2 temperatuurverwachting november, december en januari. Normale temperatuur voor de Benelux.

temperatuurndj.png

Climate forecast Center (CFSv2)/ NWS/NCEP/CPC. Temperatuurafwijking t.o.v. normaal komende 2 maanden.

 

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euT2mMonInd1.gif

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euT2mMonInd2.gif

 

Climate forecast Center (CFSv2)/ NWS/NCEP/CPC. neerslagafwijking t.o.v. normaal komende 2 maanden.

Neerslagafwijking t.o.v. normaal, groen is natter dan normaal, oranje, bruin, rood is droger dan normaal.

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euPrecMonInd1.gif

https://www.cpc.ncep.noaa.gov/products/CFSv2/imagesInd3/euPrecMonInd2.gif