Winterverwachting 2026/2027. 

De winter van 2026/2027 begint zeer interessant. Een vroege Sudden Stratospheric Warming (SSW) vond begin november plaats. Aanvankelijk leek het erop dat de verstoring van de stratosfeer niet zou doorwerken naar de troposfeer (downwelling). Inmiddels zien we echter dat deze neerwaartse koppeling alsnog tot stand komt, waardoor de effecten van de verzwakte poolwervel ook steeds duidelijker zichtbaar worden in de lagere luchtlagen.

 Het gevolg van deze ontwikkeling is:

  • De vorming van hogedrukgebieden richting Groenland, met een grotere kans op een noordelijke stroming.

  • Uitbreiding van de Groenland hogedruk blokkade richting Scandinavië, waardoor een oostelijke stroming met continentale kou mogelijk wordt.

Een Groenland blokkade betekent overigens niet automatisch dat onze omgeving in een koude noord- of noordoostelijk stroming terechtkomt. Wanneer het hogedrukgebied boven Groenland te westelijk positioneert – een zogenoemde west-based NAO – kunnen lagedrukgebieden aan de oostflank van deze blokkade zuidwaarts uitzakken. Wanneer deze depressies vervolgens via of langs de Britse Eilanden naar het zuiden trekken, kan Nederland aan de zuidoostzijde van de blokkade alsnog te maken krijgen met een zuidwestelijke stroming. De precieze positie en oriëntatie van de blokkade zijn dus bepalend voor het uiteindelijke stromingspatroon boven onze omgeving. Op dit moment is voor de 1e helft van december de verwachting dat de hogedruk zich ook naar Scandinavië uitbreidt. Als het koud genoeg is in Scandinavie kan dat uitmonden in transportkou. 

Andere belangrijke klimaatfactoren/ teleconnecties voor de komende winter 

  • El Niño: de super sterke El Niño beïnvloedt de mondiale luchtcirculatie en kan de planetaire golfactiviteit versterken. Deze veroorzaakt zeker in de VS voor een versterkte pacific stromtrack over het midden en zuiden van de VS en mogelijk ook voor een sterke straalstroom boven (onze) Atlantische oceaan. Voor de winterliefhebber is het te hopen dat deze zuidelijk genoeg komt te liggen zodat wij geen last hebben van nat, onstuimig en zacht winterweer.

  • QBO: bevindt zich de komende winter in een westelijke fase en vormt gemiddeld geen ideale achtergrond voor een verzwakte poolwervel. Op zich dus tegenstrijdig met wat er nu in de stratosfeer gebeurt....deze is zwak en zal ook begin december nog zeker niet op sterker worden

  • PDO: de huidige negatieve PDO kan invloed uitoefenen op de drukverdeling en de ligging van de straalstroom boven de noordelijke Stille Oceaan. Hierdoor kunnen ook de ontwikkeling en voortplanting van planetaire Rossbygolven worden beïnvloed, met mogelijke gevolgen voor de grootschalige atmosferische circulatie richting Noord-Amerika en de Atlantische Oceaan. Dit is een mogelijke invloed op de grootschalige stromingspatronen, geen rechtstreeks voorspellend signaal voor een koude winter in Nederland.

  • AMO: de relatief warme Atlantische achtergrond is een aanvullende factor, maar geeft geen directe aanwijzing voor de windrichting boven Europa.

  • MJO: de ontwikkeling hiervan kan de komende weken extra informatie geven over veranderingen in de straalstroom en de grootschalige circulatie. Onderzoek laat zien dat de invloed van de verwachte MJO-fase 6/7 op het Europese winterweer sterker en langduriger kan zijn wanneer deze samengaat met een SSW. In dat onderzoek werden na de combinatie van beide verschijnselen duidelijkere negatieve AO/NAO-patronen en koude anomalieën boven delen van Europa gevonden. Maar deze specifieke ECMWF-pluim (zie onderaan deze winterverwachting) geeft nog geen overtuigend signaal dat de MJO krachtig in fase 6 terechtkomt. Bovendien reikt deze verwachting maar tot ongeveer 20 dagen vooruit. Zeker tot half december verblijft de MJO in de fases 2,3 en 4.

* Onderaan deze winterverwachting nog enkele bijbehorende afbeeldingen van de teleconneties.

Winterverwachting 2026/2027.

December wordt waarschijnlijk een te koude wintermaand als gevolg van de vroege SSW begin november. De kans op blokkades is groot met als gevolg een grotere kans op winterse omstandigheden in onze omgeving. 

In januari verandert er weinig aan de luchtdruk verdeling afwijking. Februari zoals het nu staat een actieve straalstroom/ westcirculatie over West-Europa en dus zacht en wisselvallig

Conclusie: De winter van 2026/2027 lijkt waarschijnlijk van start te gaan met een koude decembermaand, waarbij ook de kerstweek en de jaarwisseling mogelijk winters kunnen verlopen. De grote vraag is vervolgens of de Groenlandblokkade voldoende standvastig blijft om de door El Niño beïnvloede straalstroom ver genoeg naar het zuiden te drukken. Alleen dan blijven de omstandigheden gunstig voor het herhaaldelijk aanvoeren van koude lucht vanuit Scandinavië richting de Benelux....

Ronsweer opgesteld 20 november 2026. 

HIERONDER ZIE JE DE DOWNWELLING VAN DE SSW BEGIN NOVEMBER VANUIT STRATOSFEER NAAR TROPOSFEER (ROOD ORANJE IS RELATIEF WARME LUCHT/HOGEDRUK) 

Hieronder de op dit moment verwachte luchtdrukverdeling voor de 3 wintermaanden. Oranje is de verwachte hogedrukafwijking, wit geen luchtdrukafwijking, blauw is lagedruk.

El Niño