Na een zeer warme en droge zomer met in het zuiden 5 hittegolven zijn we benieuwd wat de komende herfst gaat brengen. En hoe zit het met die Super El Nino die verwacht wordt?

September

Volgens de berekeningen van het Ecmwf van 1 augustus 2026 is september nog een nazomermaand. Hogedrukafwijkingen zien we  boven Scandinavië waardoor de wind bij ons vaak uit oostelijke richtingen komt. Zie afbeelding hieronder. De maandtemperatuur afwijking is +1 tot +2°C. Let op dit zijn verwachte luchtdrukafwijkingen. Lagedruk met regen is ook mogelijk naar niet voor een lange tijd. 

Oktober en november

Deze 2 maanden zijn sterk wisselvallig en nat als we de huidige verwachtingen mogen geloven. Dit hebben we ook echt nodig na deze droge zomer. Kijken we naar de luchtdrukafwijkingen dan zien we een vrij klassieke westcirculatie met lagedruk boven IJsland en hogedruk boven de Azoren. Daartussen een sterke westelijke straalstroom met de bijbehorende depressie activiteit. 

December

Nog steeds wisselvallig en nat. Lagedrukafwijking boven een groot deel van Europa. Wel zien we de vorming van een sterke hogedrukafwijking boven Groenland en IJsland. Wordt deze sterk genoeg dan later in de maand noordwest tot noordenwind en dan krijgt de neerslag een winters karakter. 

El Niño wordt steeds sterker

Op dit moment, midden augustus 2026, is het zeewater in het gebied waar El Niño ontstaat al meer dan 2,5 °C warmer dan normaal. Ook onder het oppervlak van de oceaan zit nog steeds een grote hoeveelheid uitzonderlijk warm water. Daardoor is de verwachting dat El Niño de komende maanden nog sterker wordt.

Volgens NOAA is er een kans van 81% dat we in oktober, november en december te maken krijgen met een zeer sterke El Niño. De temperatuur van het zeewater kan daarbij mogelijk oplopen tot ongeveer 4 °C boven normaal. Ook is de kans groot dat El Niño nog tot in het begin van 2027 blijft bestaan. Die kans wordt geschat op ongeveer 97%. Opvallend is dat de verwachtingen sinds het begin van El Niño steeds verder naar boven zijn bijgesteld. El Niño blijkt dus steeds sterker te worden dan eerder werd verwacht.

Kan El Niño ons weer beïnvloeden?

El Niño ontstaat duizenden kilometers van Europa vandaan, in de Stille Oceaan. Toch kan het verschijnsel ook invloed hebben op ons weer. Door het veel warmere zeewater veranderen de gebieden waar veel tropische buien en onweersbuien ontstaan. Hierdoor verandert ook de grote luchtcirculatie boven de tropen. Deze luchtbeweging wordt de Walker-circulatie genoemd. De veranderingen kunnen vervolgens grote luchtstromingen en luchtdrukpatronen beïnvloeden. Deze kunnen zich over grote afstanden verplaatsen. Uiteindelijk kan hierdoor ook de straalstroom veranderen. De straalstroom is voor ons belangrijk, omdat deze voor een groot deel bepaalt waar storingen, regen en zachte of koude lucht naartoe trekken.

Voor Noord-Amerika is de invloed van El Niño redelijk goed te voorspellen. Voor Europa is dat veel moeilijker. Ons weer wordt namelijk ook sterk beïnvloed door andere factoren, zoals:

• de Noord-Atlantische straalstroom;

• de zeewatertemperaturen van de Atlantische Oceaan;

• de poolwervel;

• de hoeveelheid zee-ijs rond de Noordpool;

• de luchtcirculatie hoog in de atmosfeer.

Daarom kan dezelfde El Niño in verschillende jaren toch voor heel ander weer in Europa zorgen.

Wat kan El Niño betekenen voor onze herfst?

Voor september, oktober en november is het verhaal daarom wat ingewikkelder. Er is bijvoorbeeld geen simpele regel dat “El Niño automatisch een natte herfst betekent”.Bij een sterke El Niño kan de straalstroom in de subtropen sterker worden. Ook kunnen de grote luchtstromingen in de atmosfeer veranderen. De huidige langetermijnverwachtingen laten zien dat de invloed van El Niño later in de herfst mogelijk steeds duidelijker wordt.

De berekeningen wijzen op een sterk lagedrukgebied boven de noordelijke Stille Oceaan. Tegelijkertijd wordt een gebied met hogere luchtdruk boven het westen van de Atlantische Oceaan verwacht. Voor Noordwest-Europa kan dit betekenen dat de kans op een meer Atlantisch en wisselvallig weertype in de herfst groter wordt. Dat zou kunnen zorgen voor meer invloed van storingen vanaf de Atlantische Oceaan, met regelmatig regen en wind. Of dit uiteindelijk ook daadwerkelijk gebeurt, blijft echter onzeker. Het Europese weer wordt door veel meer verschillende factoren bepaald, zoals hierboven genoemd. 

El Niño kan tijdens de winter van invloed veranderen

Misschien nog interessanter is dat de invloed van El Niño in Europa niet de hele winter hetzelfde hoeft te zijn.Uit onderzoek naar het verleden en uit klimaatmodellen blijkt dat El Niño in het eerste deel van de winter vaker samengaat met een sterke invloed van de Atlantische Oceaan op Noordwest-Europa. Dat kan zorgen voor een zachte, natte en regelmatig winderige periode. Het wisselvallige weer dat we mogelijk in de herfst krijgen, kan zich dus in de eerste helft van de winter voortzetten. Ook in de meest recente berekeningen van de seizoensmodellen zien we hiervoor duidelijke signalen.

Later in de winter kan het weerbeeld veranderen

In de tweede helft van de winter kan het beeld echter veranderen. Het Britse Met Office ziet namelijk een verband tussen El Niño en een grotere kans op kouder weer in Noordwest-Europa tegen het einde van de winter. Hoe dat kan gebeuren, heeft mogelijk te maken met de poolwervel hoog boven de Noordpool. Een sterke El Niño kan de grote luchtgolven in de atmosfeer veranderen. Deze kunnen vervolgens invloed hebben op de poolwervel. Als de poolwervel verzwakt, kunnen gebieden met hoge luchtdruk zich makkelijker boven het noorden van Europa en de poolgebieden opbouwen. Hierdoor kan koude lucht vanuit het noorden gemakkelijker naar Europa uitstromen.

Het interessante scenario is daardoor dat een sterke El Niño eerst voor een zachte en wisselvallige winter kan zorgen, maar later juist de kans op een koudere periode kan vergroten. Dit betekent natuurlijk niet dat een koude winterperiode zeker is. Het gaat om een verhoogde kans. Veel andere factoren bepalen uiteindelijk welk weerbeeld we in Nederland krijgen.

Ronsweer.nl 15-08-2026.